Manş’ı Aşanların Akıbeti: İngiltere’den Fransa’ya İade Edilen Göçmenlerin Durumu Belirsiz
Geri gönderilenler ve belirsizlik
İngiltere ile Fransa arasında uygulanan ve sıkça “biri içeri, biri dışarı” olarak anılan anlaşma kapsamında, Manş Denizini yasa dışı yollarla geçtikleri gerekçesiyle 1.087 göçmen sınır dışı edilerek Fransa’ya gönderildi. Sığınma talepleri reddedilen bu kişiler, nerede kalacakları ve hangi koşullarda yaşamak zorunda bırakılacakları konusunda derin bir belirsizlik yaşıyor.
Anlaşmanın işleyişi ve rakamlar
Geçen yıl 6 Ağustos’ta yürürlüğe giren ve daha sonra uzatılan mutabakata göre Londra, sığınma başvurusu kabul edilmeyen ve Manş’ı tehlikeli yollarla geçen göçmenleri reddetme hakkına sahip. Buna karşılık İngiltere, Fransa’da denize açılmamış ve tehlikeli yolculuğu tercih etmemiş eşit sayıda göçmeni kabul ediyor. Haziran sonu itibarıyla İngiltere’nin kabul ettiğilerden biri 1.117 kişi olarak bildirildi.
İnsan hikayeleri: Güvende hissetmeyenler
İade edilenler arasında yer alan eski bir Afgan askeri, ailesine umutla gitmeye çalıştığını ancak birkaç hafta sonra tekrar Fransa’ya gönderildiğini anlatıyor. “Benim gibi insanların dünyada güvende yaşayabileceği bir yer yok. Nereye gitmeliyiz?” sözleri, geri gönderilenlerin taşıdığı çaresizliği özetliyor.
Yemenli iki kardeşten biri ise kendisini “bir eşya gibi” hissettiğini söylüyor. Sınırda gözaltı merkezlerinde günlerce bekleyen ve sonrasında Fransa’ya iade edilenlerin anlattıkları, sadece hukuki bir süreçten çok insani bir sınav olduğu izlenimini veriyor.
Yardıma muhtaç bir gruptan söz ediliyor
Her iki ülkenin savunduğu üzere mutabakatın insan kaçakçılığıyla mücadeleye katkısı olduğu iddia edilse de, aralarında birçok yardım kuruluşunun da bulunduğu sivil toplum aktörleri anlaşmanın zaten travma yaşamış insanlara daha fazla zarar verdiğini belirtiyor. Geçen yıl kayıt altına alınan yaklaşık 41 bin göçmen sayısı, durumun geniş kapsamını gösteriyor.
Uygulamanın ağır sonuçları
Geri gönderilenlerin maruz kaldığı belirsizlik; barınma, hukuki destek ve aile birleşimi gibi temel konularda ciddi sorunlar yaratıyor. Bazıları yasal süreçlerin tükendiğini, bazıları ise sınır dışı edilmeye karşı hak arama yollarının sınırlı olduğunu aktarıyor. Bu durum, göçmenlerin sadece fiziksel değil psikolojik olarak da savunmasız kalmasına neden oluyor.
Ne değişmeli?
Gözlemciler ve yardım kuruluşları, sınır yönetimi politikalarının insan hakları standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi, geri gönderilenlerin korunma ihtiyaçlarının bireysel ve titizlikle değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Ayrıca aile birleşimi, tıbbi bakım ve hukuki erişim gibi temel hizmetlere erişimin sağlanmasının acil olduğu belirtiliyor.
Bu gelişmeler, Avrupa sınır yönetimi tartışmalarının merkezinde insan güvenliği ile sınır kontrol politikaları arasındaki gerilimi yeniden gündeme taşıyor.
