Uzmanlardan önemli uyarı: Radon gazı nedir?
Jeofizikçilerin ve sağlık uzmanlarının gündemine giren radon gazı, hem çevresel hem de iç mekan sağlığı açısından dikkat çekiyor. Prof. Dr. Mehmet Erdoğan, radonun kökeni ve etkileri hakkında önemli bilgiler paylaştı.
Uzmanın açıklaması
Prof. Dr. Mehmet Erdoğan şunları söyledi:
“Radon gazı yerküre kaynaklı bir jeojenik gazdır. Yerküredeki uranyum içeriğinden kaynaklanır. Radon gazı, yerküredeki doğal uranyumun radyoaktif bozulma zincirinde yer alan bir gazdır. Bu gaz yerküreden atmosfere çıkar, yalıtılmamış binaların içine girerek özellikle zemin ve bodrum katlarda birikerek sağlık sorunları oluşturabilir.”
Nasıl oluşur ve nerelerde birikir?
Radon, yer kabuğundaki doğal radyoaktif elementlerin bozunmasıyla oluşur ve gaz halinde yüzeye doğru hareket eder. Yeryüzüne çıktıktan sonra çatlaklar veya zemin geçirgenliği aracılığıyla yapılara girip, iyi havalandırılmayan alanlarda yoğunlaşabilir.
Sağlık riskleri nelerdir?
Uzun süreli yüksek seviyelere maruz kalma, özellikle solunum yoluyla alınan radon nedeniyle akciğer sağlığı için risk oluşturabilir. Bu nedenle binalarda radon birikiminin kontrolü önem taşır.
Kimler daha risk altında?
- Yetersiz havalandırılan zemin ve bodrum katlarda yaşayanlar,
- Sigara kullananlar—radon ile sigara etkileri birlikte olduğunda risk artabilir,
- Yapının temelinde çatlak veya geçirgenliğin fazla olduğu yerlerde oturanlar.
Alınabilecek temel önlemler
Radon birikimini azaltmak için önerilen temel uygulamalar şunlardır:
- Binalarda düzenli ve etkin havalandırma,
- Temel ve zemin çatlaklarının sızdırmazlık ile kapatılması,
- Gerektiğinde uzman ekiplerle ölçüm yaptırılması ve sonuçlara göre müdahale planı hazırlanması.
Uzmanlar, radonun hem çevresel bir olgu hem de iç mekan sağlığı açısından göz önünde bulundurulması gereken bir risk olduğunu vurguluyor. Özellikle zemin kat ve bodrum kullanılan yapılarda basit önlemlerle risklerin azaltılabileceği hatırlatılıyor.